Menu

Een markt die wacht, rekent en nauwelijks beweegt

Staaljournaal - editie December 2025

Samenvatting

De Europese staalmarkt sluit 2025 af in een afwachtende houding. Hoewel staalprijzen licht zijn opgelopen en orderboeken bij staalfabrieken sneller vollopen dan verwacht, blijft de onderliggende vraag zwak. De markt oogt beter georganiseerd dan enkele maanden geleden, maar mist overtuiging. Niet vraag of aanbod, maar regelgeving bepaalt het tempo richting 2026.

Centraal staat de verdere uitwerking van CBAM. Nieuwe voorlopige CO₂-waarden liggen aanzienlijk hoger dan eerder aangenomen, vooral voor import uit Azië. Daarmee verschuift CBAM van beleidskader naar een concrete kostenfactor. Tegelijk blijft de praktische invulling onzeker. In 2026 kunnen bedrijven hun eigen CO₂-cijfers nog nauwelijks benutten en is onduidelijk welke staalhoudende producten binnen de scope vallen. Dit remt handelsbeslissingen en houdt voorraadopbouw beperkt.

Ook de nieuwe Europese importregels voor staal krijgen steeds duidelijker vorm. Het opvolgende safeguard-systeem treedt naar verwachting per juli 2026 in werking en introduceert onder meer het melt-and-pour-principe. Dit kan leiden tot verschuivingen in importstromen, vooral bij staal dat in meerdere landen wordt geproduceerd.

Aan de vraagzijde blijft herstel voorlopig uit. Voor warmgewalste coils wordt in Europa een zijwaarts tot licht stijgend prijsverloop verwacht, met werkbare niveaus rond € 610 tot € 650 af fabriek. Pas bij meer duidelijkheid over regelgeving kan de markt richting kiezen.

StaalJournaal - het verhaal -

December oogt onrustig, maar de markt blijft afwachtend. Terwijl staalprijzen licht oplopen en orderboeken van Europese staalfabrieken sneller vollopen dan verwacht, blijft de onderliggende vraag zwak. De activiteit oogt beter dan enkele maanden geleden, maar mist overtuiging. Niet de staalmarkt zelf, maar de regelgeving bepaalt het ritme richting 2026. CBAM ontwikkelt zich van beleidsconcept tot harde kostenfactor en vormt samen met de nieuwe Europese importregels voor staal het dominante onzekerheidsblok dat het handelsgedrag binnen de EU stuurt.

De recente prijsontwikkeling bevestigt dit beeld. In Noordwest-Europa bewegen werkbare prijsniveaus voor warmgewalste coils zich grofweg tussen € 610 en € 650 af fabriek. In Italië liepen de staalprijzen licht op, terwijl de markt in het noorden van Europa afgelopen week stabiel bleef. Verschillende staalfabrieken melden dat januari vrijwel is volgeboekt en dat ook februari grotendeels is gevuld. Tegelijkertijd blijft de daadwerkelijke handelsactiviteit beperkt. Onderhandelingen vinden nauwelijks plaats, de spotmarkt is dun en het aantal aanvragen ligt naar schatting 70% tot 80% onder een normaal niveau. De markt oogt georganiseerd, maar is niet gezond.

CBAM krijgt directe financiële impact

De grootste verschuiving richting 2026 komt uit het CBAM-dossier. In december verschenen meerdere documenten en correcties, waaronder aangepaste voorlopige CO₂ waarden voor onder meer warmgewalste coils. Gemiddeld liggen deze waarden ca. 35% hoger dan eerder werd aangenomen. Voor China lopen de verhogingen op tot bijna 62% en voor Thailand zelfs tot 69%. In extreme scenario’s worden voor India CO₂ waarden genoemd die kunnen uitmonden in zeer hoge CBAM kosten per ton. Ook voor halffabricaten, koudgewalste coils en verzinkt materiaal stijgen de uitgangswaarden verder.

In de laatste correctieronde verlaagde de Europese Commissie weliswaar enkele proceswaarden, waaronder voor het traditionele hoogovenproces, dat werd vastgesteld op 1,37 ton CO₂ per ton staal. Deze aanpassing verandert echter weinig aan het grotere beeld. Import wordt duurder, risicovoller en minder voorspelbaar. In 2026 kunnen bedrijven hun eigen CO₂ cijfers bovendien nog nauwelijks benutten, omdat volledige jaargegevens pas later worden gecontroleerd. Hierdoor ontstaat een spanningsveld tussen theoretische CBAM kosten en onbekende werkelijke lasten, wat handelsbeslissingen vertraagt.

Richting 2026 is voorzien dat CBAM overgaat van een rapportageplicht naar een systeem met daadwerkelijke financiële consequenties. Import van staal krijgt daarmee een directe CO₂ kostencomponent, die stapsgewijs wordt opgetrokken richting het niveau van het Europese emissiehandelssysteem, terwijl gratis emissierechten voor Europese staalfabrieken worden afgebouwd. CBAM verandert daarmee in de praktijk van een beleidskader in een structurele kostenfactor die prijsstelling, contractvorming en logistieke keuzes beïnvloedt.

Wat de markt in de wachtstand houdt, is niet zozeer de start van CBAM zelf, maar de uitwerking. Volgens de huidige lijn in Brussel wordt het instrument niet uitgesteld, maar de herziening en verdere invulling lopen vertraging op. Hierdoor blijft onduidelijk welke verwerkte staalproducten uiteindelijk binnen de scope zullen vallen en hoe streng de definitieve rekenmethodiek wordt toegepast. Deze onzekerheid vertaalt zich direct in het marktgedrag. Voorraadopbouw blijft beperkt, de spotmarkt is rustig en de nadruk ligt duidelijk meer op risicobeheersing dan op prijsoptimalisatie. Bedrijven kiezen liever voor flexibiliteit dan voor volume. Dit verklaart waarom orderboeken bij staalfabrieken redelijk gevuld zijn, terwijl de zichtbare consumptie achterblijft. Het is geen vraag gedreven markt, maar een markt die zichzelf organiseert rond onzekerheid en regelgeving.

Nieuwe importregels voor staal worden concreter

Naast CBAM blijven ook de nieuwe Europese importregels voor staal richting 2026 bepalend. Waar het huidige safeguard systeem tijdelijk is, krijgt het opvolgende kader vaste contouren. Volgens de ontwerpverordening treedt het nieuwe safeguard regime per 1 juli 2026 in werking en geldt het voor import uit alle derde landen. Alleen Noorwegen, IJsland en Liechtenstein vallen buiten het regime.

Een belangrijk nieuw element is de invoering van het melt and pour principe. Vanaf oktober 2026 moeten importeurs aantonen waar het staal is gesmolten en gegoten. Binnen twee jaar wordt beoordeeld of deze oorsprong ook de basis wordt voor quota toewijzing per land. Dit kan leiden tot herverdeling van quota en raakt handelsstromen waarbij productie over meerdere landen is gespreid.

Het systeem wordt verder verfijnd. Ongebruikte kwartaalquota mogen worden meegenomen binnen hetzelfde kalenderjaar en blijven tot twintig werkdagen in het volgende kwartaal beschikbaar. De eerste evaluatie volgt al na achttien maanden, met ruimte voor uitbreiding richting staalintensieve eindproducten. Buiten quota blijft een vaste heffing van 50% gelden. Import van staal dat is gesmolten en gegoten in Rusland en Belarus wordt uitgesloten, terwijl Oekraïne onder voorwaarden vrijgesteld blijft. Opvallend is dat in de huidige ontwerptekst geen aanvullend expliciet Rusland verbod is opgenomen.

De invoering lijkt later te komen dan aanvankelijk gehoopt. Door vertragingen wordt juli 2026 realistischer dan april. Dit vergroot de kans op extra import in de eerste helft van het jaar, al wordt dit deels afgeremd door oplopende CBAM kosten. Parallel lopen andere dossiers door. De EU registreert inmiddels alle import van koudgewalste coils uit vijf Aziatische landen in het kader van een anti dumpingonderzoek. De gesprekken met de VS blijven vastzitten, waardoor het 50% tarief op Europees staal voorlopig van kracht blijft. Ook onderhandelingen met India zorgen voor onrust.

Aan de aanbodkant zijn de signalen gemengd. Acciaierie d’Italia staat opnieuw in de etalage, met plannen voor herstel richting vier miljoen ton per jaar. Tegelijk laat de sluiting van een verouderde walserij in Polen zien hoe kwetsbaar oudere installaties zijn. De vraagzijde blijft zwak. De zichtbare consumptie staat in 2025 onder druk en pas later in 2026 lijkt ruimte voor herstel. China blijft ondertussen de wereldmarkt belasten met hoge exportvolumes en ligt op koers richting circa 120 miljoen ton uitvoer op jaarbasis. Dat is duidelijk hoger dan vorig jaar, toen de Chinese export naar schatting rond 110 miljoen ton lag, een toename van grofweg 8% tot 10%.

Voor het eerste halfjaar van 2026 beweegt de Europese staalmarkt zonder overtuiging. CBAM en de nieuwe importregels bepalen de speelruimte. Import wordt duurder en risicovoller, terwijl de binnenlandse vraag zwak blijft. Voor warmgewalste coils ligt een zijwaarts tot licht stijgend prijsverloop het meest voor de hand, gedragen door beperkt aanbod en aanhoudende onzekerheid. In Europa blijven werkbare niveaus daarmee voorlopig rond € 610 tot € 650 af fabriek, met Italië iets hoger waar aanbod krapper is. Pas wanneer regelgeving daadwerkelijk helder wordt en bedrijven weer kunnen plannen, kan de markt richting kiezen.

Indicatieve Basisprijzen
per ton
Warmgewalste
coils
Koudgewalste
coils
Sendzimir verz. coils Kwartoplaat
Oktober 2025 €       605 – 630 €     670 – 700 €    680 – 710 €     685 – 710
November 2025 €       610 – 640 €     705 – 730 €    710 – 740 €     680 – 710
December 2025 €       615 – 650 €     715 – 735 €    720 – 745 €     690 – 720

* Bij deze prijzen dienen nog toeslagen voor kwaliteit, dikte/breedte/lengte en eventueel beitsen, evenals vrachtkosten gerekend te worden. *** Genoemde (basis-)prijzen zijn indicatief, circa en geheel vrijblijvend.

Autoproductie en verkoop

Duitsland

De Duitse productie van personenauto’s liet in november een gematigd herstel zien. Er werden bijna 399 duizend voertuigen geproduceerd, een stijging van 2% ten opzichte van een jaar eerder. In de periode januari tot en met november kwam de productie uit op bijna 3,89 miljoen voertuigen, ongeveer 1% hoger dan in dezelfde periode van 2024, maar nog altijd ca. 11% onder het niveau van 2019. Binnen de EU wordt opnieuw gediscussieerd over de invulling van de uitstootdoelen voor nieuwe auto’s richting 2035. Politieke signalen wijzen erop dat het eerder afgesproken volledige verbod op de verbrandingsmotor mogelijk wordt afgezwakt. Voor de Duitse auto-industrie zou dit ruimte bieden, gezien het relatief grote aandeel hybride aandrijflijnen.

Tsjechië

De productie van personenauto’s in Tsjechië is in oktober met bijna 12% gedaald tot ca. 124 duizend voertuigen ten opzichte van dezelfde maand vorig jaar. In de periode januari tot en met oktober zijn ruim 1,2 miljoen voertuigen geproduceerd, een daling van ca. 2% vergeleken met dezelfde periode in 2024. De productie van elektrische voertuigen blijft daarentegen sterk groeien. In oktober werden bijna 25 duizend elektrische auto’s geproduceerd, ruim 20% meer dan een jaar eerder. Over de eerste tien maanden van het jaar steeg de productie van elektrische voertuigen met bijna 85% tot ca. 235 duizend eenheden.

China

De Chinese autoproductie bereikte in november een nieuw maandrecord van ca. 3,5 miljoen voertuigen, ruim 3% hoger dan een jaar eerder. In de periode januari tot en met november steeg de productie met ca. 12% tot ruim 31 miljoen voertuigen. De groei wordt vooral gedragen door nieuwe energievoertuigen. In november werden bijna 1,8 miljoen elektrische en andere nieuwe energievoertuigen geproduceerd en verkocht, ruim 20% meer dan een jaar eerder. De export nam sterk toe tot ongeveer 728 duizend voertuigen, bijna 50% hoger dan een jaar eerder.

Nieuws uit de staalwereld

ArcelorMittal

ArcelorMittal onderzoekt opnieuw de herstart van hoogoven B in Gijón in Spanje. Sinds de onderhoudsstop afgelopen zomer ligt de ruwijzerproductie daar stil. Een definitieve beslissing is nog niet genomen. Daarnaast investeert het concern € 500 miljoen in een nieuwe productielijn voor elektrisch staal in Mardyck in Frankrijk, ondersteund door € 25 miljoen staatssteun. De fabriek krijgt een capaciteit van ca. 155.000 ton per jaar en richt zich op toepassingen voor de auto en industriesector. De eerste drie productielijnen moeten eind dit jaar operationeel zijn; uitbreiding naar vijf lijnen volgt in 2027.

Acciaierie d’Italia

De curatoren van de voormalige Ilva-fabrieken in Taranto overwegen een schadeclaim van ca. € 5 miljard tegen ArcelorMittal, gerelateerd aan de periode waarin het concern betrokken was bij het beheer van het staalcomplex.
De toekomst van Acciaierie d’Italia blijft onzeker door Europese regelgeving, druk vanuit vakbonden en de noodzaak van grootschalige investeringen in verduurzaming. Voor decarbonisatie wordt een investeringsbehoefte van ruim € 5 miljard genoemd. Op 12 december werd bekend dat twee bindende biedingen zijn ingediend voor de overname van de fabrieken, afkomstig van Bedrock Industries en Flacks Group.

Thyssenkrupp

Thyssenkrupp legt de productie tijdelijk stil in Gelsenkirchen in Duitsland en Isbergues in Frankrijk, vanwege aanhoudende goedkope import en een zwakke vraag. In totaal worden ongeveer 1.200 arbeidsplaatsen geraakt. In Gelsenkirchen ligt de productie medio december een week stil, terwijl Isbergues vanaf januari vier maanden op halve capaciteit draait. Hervatting hangt af van verbeterende marktomstandigheden.
De maatregelen passen binnen een bredere herstructurering, waarbij de staalfabriek bijna 11.000 banen wil schrappen en de ruwstaalcapaciteit richting 2030 wil terugbrengen tot ca. 8,7 tot 9 miljoen ton per jaar.

Tata Steel

Tata Steel heeft twee weken de tijd om kooksgasfabriek 2 in IJmuiden volledig in lijn te brengen met de geldende wettelijke eisen. De provincie Noord-Holland heeft het bezwaar van het staalbedrijf tegen een eerdere aanwijzing van de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied afgewezen. Mocht na 24 december nog sprake zijn van overtredingen, dan kan dit gevolgen hebben voor de vergunning. Tata Steel geeft aan aan verbetermaatregelen te werken en kan tegen het besluit nog in beroep gaan.

Wereldwijde staalproductie

In de maand oktober 2025 bedroeg de mondiale productie van ruwstaal voor de 70 landen die rapporteren aan de World Steel Association (WSA) 143,3 miljoen ton (mto), een daling van ca. 5,9% vergeleken met oktober 2024.

China produceerde 72,0 mto (-12,1%) t.o.v. oktober 2024. India 13,6 mto (+5,9%), Japan 6,9 mto (-1,0%), USA 7,0 mto (+9,4%), Rusland* 5,3 mto (-6,2%), Zuid-Korea 5,1 mto (-5,8%), Duitsland 3,1 mto (-3,0%), Turkije 3,2 mto (+3,1%), Brazilië 3,0 mto (-2,7%) en Iran* 3,3 mto (+12,0%).

(* = geschat). (Bron: WSA)

StaalJournaal

Wanneer u zich abonneert op ons Staaljournaal, ontvangt u exclusieve inhoud rechtstreeks in uw inbox.